Przez ponad dekadę w Holandii funkcjonował system wynagradzania pracowników tymczasowych (uitzendkrachten), który – jak potwierdzają orzeczenia sądów – był sprzeczny z prawem Unii Europejskiej. Od 2011 roku obowiązuje zasada równego traktowania pracowników tymczasowych i etatowych, jednak w praktyce była ona często ignorowana. Skutkiem są miliardowe straty po stronie pracowników oraz rosnąca liczba roszczeń wobec sektora pracy tymczasowej.
Unijne przepisy: zasada równego traktowania od 2011 roku
Podstawą prawną jest Dyrektywa 2008/104/WE o pracy tymczasowej, która od 2011 r. obowiązuje we wszystkich państwach UE. Nakazuje ona, aby pracownik tymczasowy otrzymywał:
- taką samą stawkę wynagrodzenia jak pracownik etatowy na tym samym stanowisku,
- dodatki i premie,
- płatne dni wolne (ATV),
- miesiąc, jeśli występuje w firmie,
- inne świadczenia wynikające z układu zbiorowego pracy.
Dyrektywa ma bezpośrednie zastosowanie, co oznacza, że państwa członkowskie oraz partnerzy społeczni muszą jej przestrzegać niezależnie od lokalnych interpretacji.
Holandia a wdrożenie prawa UE: 14 lat nieprawidłowości
W praktyce holenderskie agencje pracy przez lata stosowały system, w którym:
- stawka godzinowa była zbliżona do tej dla pracowników etatowych,
- ale pracownicy tymczasowi nie otrzymywali dodatków, premii, dni ATV czy 13. miesiąca.
Według analiz oznaczało to średnio około 13% niższe wynagrodzenie.
Holenderskie sądy, powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, potwierdziły, że:
➡️ Holandia nie wdrożyła prawidłowo unijnych przepisów dotyczących równego traktowania. ➡️ Uitzendkrachten byli systemowo wynagradzani poniżej poziomu gwarantowanego przez prawo UE.
Ministerstwo Spraw Społecznych podkreśla, że wyroki TSUE obowiązują bezpośrednio i nie wymagają dodatkowej ustawy. Mimo to sektor pracy tymczasowej przez lata stosował własne zasady, a część układów zbiorowych nie została uznana za powszechnie obowiązujące, ponieważ nie spełniała wymogów prawa UE.
⚖️ Przełomowe orzeczenie Hoge Raad (2024)
We wrześniu 2024 r. Hoge Raad potwierdził, że pracownicy zatrudniani poprzez pośredników (intermediairs) mają pełne prawo do takiego samego wynagrodzenia jak pracownicy etatowi. Wyrok ten – znany jako Dosign-arrest – otworzył drogę do masowych roszczeń.
Szacuje się, że:
➡️ nawet ponad 1 milion osób może mieć prawo do odszkodowania.
Dotyczy to zarówno pracowników holenderskich, jak i zagranicznych, którzy pracowali w Holandii w systemie pracy tymczasowej.
Historie pracowników: lata pracy za niższe wynagrodzenie
Elektryk Olaf Langenberg, pracujący jako uitzendkracht od 2016 r., zauważył, że jego koledzy etatowi otrzymywali:
- dni ATV,
- premie,
- świadczenia świąteczne,
- udział w zyskach.
Jemu tłumaczono, że „różnica jest w strukturze wynagrodzenia”, choć nie było tego widać na paskach płacowych. Takich przypadków są tysiące.
Gdzie mogą zgłosić się poszkodowani pracownicy?
Stichting Eerlijk Werk – oficjalny punkt zgłoszeń
(Ex-)uitzendkrachten, którzy w ciągu ostatnich pięciu lat byli systemowo zaniżanie wynagradzani lub pozbawiani świadczeń, mogą zgłosić się do Stichting Eerlijk Werk. Fundacja przygotowuje massaclaim przeciwko sektorowi pracy tymczasowej, oparty na wyroku Hoge Raad i wcześniejszych orzeczeniach unijnych.
Gdzie się zgłosić?
- Strona internetowa: zgłoszenia można dokonać bezpośrednio poprzez formularz na stronie Stichting Eerlijk Werk.
Kto może się zgłosić?
- byli i obecni pracownicy tymczasowi,
- pracownicy delegowani,
- osoby z Holandii i z zagranicy, które pracowały poprzez agencje pracy.
Co jest potrzebne?
Na początku wystarczy:
- imię i nazwisko,
- adres e-mail.
Fundacja kontaktuje się później w celu zebrania szczegółów dotyczących zatrudnienia i wynagrodzeń.
Co może zrobić pracownik, aby odzyskać pieniądze?
✔️ 1. Sprawdzić swoje prawo do wyrównania
Każdy pracownik tymczasowy może mieć prawo do:
- wyrównania wynagrodzenia,
- wypłaty niewypłaconych dodatków,
- odsetek ustawowych.
✔️ 2. Zebrać dokumenty
Najważniejsze są:
- paski wypłat (loonstroken),
- umowy z agencją,
- informacje o warunkach pracy w firmie użytkownika.
✔️ 3. Zgłosić się do Stichting Eerlijk Werk
To obecnie najważniejsza inicjatywa prowadząca roszczenia zbiorowe.
https://stichtingeerlijkwerk.nl/
✔️ 4. Złożyć indywidualne roszczenie
Można również samodzielnie:
- wezwać agencję do zapłaty,
- złożyć skargę do Inspectie SZW,
- skierować sprawę do sądu pracy.
✔️ 5. Działać szybko
Część roszczeń może ulec przedawnieniu, dlatego nie warto zwlekać.
Podsumowanie
Holandia przez lata nie stosowała prawidłowo unijnych przepisów dotyczących równego traktowania pracowników tymczasowych. Skutkiem są miliardowe straty i masowe roszczenia, które dopiero teraz zaczynają być dochodzone. Dzięki wyrokom unijnym i krajowym pracownicy mają realną szansę na odzyskanie należnych im pieniędzy, a Stichting Eerlijk Werk umożliwia im zgłoszenie się do wspólnej akcji prawnej.
Data: 01-04-2026
Źródło: Media